Assign modules on offcanvas module position to make them visible in the sidebar.

Testimonials

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.
Sandro Rosell
FC Barcelona President

TYPY PFIC

Uwaga:

poszczególne rodzaje PFIC nazwane są numerycznie  (1, 2, 3 itd.) lub według  konkretnego wadliwego genu. Ważne jest, aby zrozumieć, że zanim którykolwiek z tych genów został zidentyfikowany, wszystkie PFIC zostały zebrane razem jako PFIC o niskim ggt i wysokim ggt. 
Gdy zidentyfikowano specyficzne etiologie genetyczne, dopiero wówczas zaczęły one s
tawać się liczbami. 
PFIC 1, 2 i 3 były pierwszymi zidentyfikowanymi rodzajami.

W miarę postępu badań i identyfikowania wielu innych genetycznych przyczyn PFIC system numeracji może zniknąć.

Podtypy PFIC obejmują mutacje w różnych genach;  te mutacje mogą być mniej lub bardziej poważne, co prowadzi do zmienności przebiegu choroby, nawet w obrębie tego samego genu. 

Gen to fragment kodu, który zawiera przepis na wytworzenie określonego białka. 
Białka pełnią ważne funkcje w organizmie, a mutacje często prowadzą do niedoboru lub innego nieprawidłowego działania kodowanych białek.

Różne podtypy PFIC obejmują mutacje różnych genów, a zatem różnych białek. 
Białka mają wspólną cechę, że wszystkie pełnią funkcje związane z transportem żółci z wątroby do jelita cienkiego i z powrotem.  Niedobory tych białek powodują odkładanie się żółci w wątrobie („cholestaza”).

Bardziej powszechne typy PFIC

PFIC 1 – niedobór FIC1

Ten podtyp był wcześniej znany jako choroba Bylera. Charakteryzuje się mutacjami w genie ATP8B1, które powodują niedobór białka FIC1. Niedobór białka FIC1 może prowadzić do łagodnej nawracającej cholestazy wewnątrzwątrobowej (BRIC1), a także do PFIC1. 

 

Charakterystyka i objawy PFIC 1

  • żółtaczka w pierwszych miesiącach życia;
  • silny świąd  rozpoczynający się w pierwszym roku życia;
  • wysoki poziom kwasów żółciowych w surowicy, niski poziom GGT;
  • niedobory witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (mogą wymagać badań w celu  identyfikacji)
  • w różnym tempie prowadzi do przewlekłej choroby wątroby i możliwej marskości wątroby;
  • potencjalne problemy niezależne od wątroby, w tym problemy ze słuchem, podrażnienie trzustki, przewlekła biegunka, problemy ze wzrostem i przewlekły kaszel

 

PFIC 2 - niedobór BSEP

Mutacje w genie ABCB11 są odpowiedzialne za niedobór białka, które działa jak pompa
i usuwa sole żółciowe z komórek wątroby. Niedobór tego białka bezpośrednio prowadzi do odkładania się żółci w komórkach wątroby, co z kolei powoduje uszkodzenie wątroby. 
W zależności od ciężkości mutacji białko BSEP jest zredukowane lub całkowicie nieobecne.

 

Charakterystyka i objawy niedoboru BSEP 

  • poziomy GGT są normalne;
  • świąd  nasila się w pierwszych latach życia;
  • marskość wątroby (bliznowacenie wątroby) często występuje przed 10 rokiem życia;
  • zidentyfikowano również łagodniejsze formy przerywane (czasami nazywane BRIC 2);
  • u niektórych osób z tego typu PFIC istnieje wysokie ryzyko raka wątroby, co sprawia,
    że ​​regularne monitorowanie za pomocą badań krwi i USG jest szczególnie ważne.

 

Niedobór zarówno białka FIC1, jak i białka BSEP może prowadzić do łagodniejszej postaci PFIC zwanej BRIC. BRIC oznacza łagodną nawracającą cholestazę wewnątrzwątrobową, i w zależności od zaangażowanego białka może przybierać te objawy postaci PFIC.

 

Charakterystyka i objawy BRIC 1 i 2

  • nawracające epizody objawów, które mogą być dość łagodne;
  • pierwszym objawem jest często świąd, ale może również wystąpić żółtaczka;
  • czas wystąpienia pierwszego epizodu może być różny(zapisy pokazują, że od 2 miesięcy do 47 lat);
  • pierwszy epizod może być spowodowany czynnikami, takimi jak infekcja lub leki;
  • częstotliwość, czas trwania i dotkliwość epizodów mogą się znacznie różnić;
  • epizody często zmniejszają się wraz z wiekiem;
  • w niektórych przypadkach BRIC ewoluuje, aby przypominać PFIC 1 lub 2 może przejść do przewlekłej choroby wątroby

PFIC 3 – niedobór MDR 3

Mutacje w genie ABCB4 powodują niedobór białka MDR3. Białko to bierze udział w transporcie fosfolipidów (rodzaj tłuszczu) z komórek wątroby do żółci, gdzie wiążą się z kwasami żółciowymi. Niedobór tego białka powoduje brak tłuszczów do wiązania kwasów żółciowych,
co z kolei powoduje uszkodzenie przewodów odprowadzających żółć z wątroby.
Może to następnie prowadzić do uszkodzenia wątroby.

 

Charakterystyka i objawy niedoboru MDR3 (PFIC 3)

  • wysoki poziom GGT we krwi - to ważna różnica w stosunku do niedoborów FIC1
    i BSEP;
  • świąd ma zwykle łagodniejszy przebieg;
  • może dojść do uszkodzenia dróg żółciowych;
  • kamienie żółciowe i kamienie w wątrobie są powszechne;
  • PFIC 3 może wystąpić w okresie niemowlęcym, dziecięcym, a nawet w młodym wieku dorosłym - gdy objawia się w dzieciństwie i we wczesnej dorosłości, może to być marskość wątroby, powiększona śledziona lub mała liczba płytek krwi;
  • w czasie ciąży kobiety, które są nosicielkami tej choroby, mogą rozwinąć żółtaczkę i swędzenie;

 

Odkryte zostały również 3 nowe typy

PFIC 4 – niedobór TJP2

Białko TJP2 (Tight Junction Protein 2, czasami nazywane ZO2), odgrywa rolę w „ścisłych połączeniach”. Ścisłe połączenia to obszary, w których błony dwóch sąsiednich komórek łączą się, tworząc barierę.  Bariera kontroluje, jakie cząsteczki mogą przechodzić między komórkami. Takie połączenia są ważne w całym ciele, a TJP2 nie jest specyficzne dla wątroby. Łagodna postać choroby wątroby związana z mutacjami w genie TPJ 2 była wcześniej nazywana rodzinną hipercholanemią (co oznacza wysokie stężenie soli żółci we krwi). Do tej pory zbadano tylko niewielką liczbę pacjentów z PFIC spowodowaną mutacją TJP2, więc nie wiadomo jeszcze, jakie objawy, inne niż choroba wątroby i jej konsekwencje, mogą mieć pacjenci z niedoborem TJP2.

PFIC 5 – niedobór FXR

Ta forma PFIC jest spowodowana mutacją w genie NR1H4, który koduje białko FXR (Farnesoid X Receptor). Białko to jest ważne w regulacji metabolizmu kwasów żółciowych w wątrobie i jelitach, a także w innych aspektach metabolizmu. Wydaje się, że u pacjentów z PFIC z powodu niedoboru FXR rozwija się szybko postępująca choroba wątroby, potencjalnie bardzo wcześnie, w okresie niemowlęcym.  Do tej pory zgłoszono tylko 4 pacjentów, chociaż oczekuje się, że zostanie zidentyfikowanych więcej osób, ponieważ ta przyczyna PFIC została stosunkowo nowo opisana.

Niedobór MYO5B (brak używanego numeru PFIC)

MYO5B bierze udział w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania błon komórkowych i pomaga w przemieszczaniu białek, takich jak BSEP, tam, gdzie są potrzebne. MY05B został powiązany
z zaburzeniami jelitowymi, cholestazą lub obydwoma. Niektórzy pacjenci z cholestazą spowodowaną niedoborem MYO5B mają postępującą chorobę wątroby, podczas gdy inni mają ją tylko sporadycznie.

Inne, niezydentyfikowane formy PFIC:

Mechanizmy powstawania żółci są niezwykle skomplikowane. W rezultacie przewiduje się, że zostanie zidentyfikowanych znacznie więcej genetycznych przyczyn PFIC. 

Identyfikacja tych mutacji jest bardzo skomplikowana i wymaga najnowocześniejszych badań genetycznych.

Chociaż wielu pacjentów z PFIC ma mutację w jednym z wymienionych powyżej genów, nadal istnieją pacjenci z PFIC, u których mutacji nie stwierdza się w żadnym z tych genów. Trwają badania genetyczne mające na celu zidentyfikowanie czynników genetycznych przyczyniających się do PFIC u takich pacjentów.

Podtypy PFIC: mutacje pojedynczego genu

Wszystkie podtypy postępującej rodzinnej cholestazy wewnątrzwątrobowej są spowodowane jedną mutacją genu. Różne podtypy PFIC są powiązane z różnymi genami. Ponadto nie wszystkie mutacje powodujące określony podtyp są takie same. W rzeczywistości naukowcy odkryli kilka różnych mutacji w każdym z genów zaangażowanych w różne podtypy. Geny związane z różnymi podtypami PFIC mają różne funkcje, ale łączy je wspólna cecha, która powoduje cholestatyczną chorobę wątroby. Załączona tabela została opracowana i hojnie przekazana przez dr Laurę Bull  i dr Richarda Thompsona.
Image